ดรอปฟิวส์คืออะไร?
ดรอปฟิวส์ (Drop Out Fuse - DOF) หรือบางครั้งเรียก Fuse Cut Out คืออุปกรณ์ป้องกันกระแสเกินในระบบแรงสูง ที่ติดตั้งบนเสาไฟฟ้าหน้าหม้อแปลง ทำหน้าที่ตัดวงจรอัตโนมัติเมื่อเกิดการลัดวงจรหรือกระแสเกิน เพื่อป้องกันหม้อแปลงและระบบไม่ให้เสียหายลุกลาม
หลักการทำงาน
เมื่อเกิดกระแสเกินพิกัด ไส้ฟิวส์ภายในกระบอกจะหลอมละลายและขาด ทำให้กระบอกฟิวส์ "หล่นลง" (Drop Out) ตัดวงจรอย่างชัดเจน มองเห็นได้จากระยะไกลว่าเฟสไหนขาด ช่วยให้ช่างระบุจุดเสียได้รวดเร็ว
สาเหตุที่ดรอปฟิวส์ขาด
- ฟ้าผ่า / แรงดันเสิร์จ — กระแสกระชากเข้าระบบ
- ลัดวงจรในหม้อแปลง — ฉนวนเสื่อมจนเกิดการอาร์ก
- โหลดเกิน — ใช้ไฟเกินพิกัดหม้อแปลงต่อเนื่อง
- สัตว์หรือกิ่งไม้ — ทำให้เกิดการลัดวงจรภายนอก
- ฟิวส์เสื่อมตามอายุ — ความร้อนสะสมจนคุณสมบัติเปลี่ยน
การเลือกขนาดดรอปฟิวส์ให้ถูกต้อง
ขนาดไส้ฟิวส์ (Fuse Link) ต้องสัมพันธ์กับพิกัด kVA ของหม้อแปลงและระดับแรงดัน หากเลือกใหญ่เกินไปจะป้องกันไม่ทัน หากเล็กเกินไปจะขาดบ่อยโดยไม่จำเป็น
| ขนาดหม้อแปลง (kVA) | ขนาดฟิวส์โดยประมาณ (A) ที่ 22kV |
|---|---|
| 100 | 3 - 5 A |
| 250 | 8 - 10 A |
| 500 | 15 - 20 A |
| 1000 | 30 - 40 A |
หมายเหตุ: ค่าเป็นเพียงการประมาณ ควรคำนวณตามพิกัดจริงและประสานการไฟฟ้า
เมื่อไหร่ควรเปลี่ยนดรอปฟิวส์?
- เมื่อไส้ฟิวส์ขาด — ต้องเปลี่ยนใหม่ขนาดเดิม ห้ามใช้ลวดแทน
- เมื่อพบกระบอกฟิวส์แตกร้าวหรือหน้าสัมผัสไหม้
- เมื่อทำ PM หม้อแปลงประจำปี หากพบสภาพเสื่อม
- เมื่อขาดบ่อยผิดปกติ ควรหาสาเหตุที่ต้นตอ ไม่ใช่แค่เปลี่ยนฟิวส์
ข้อควรระวังด้านความปลอดภัย
การเปลี่ยนดรอปฟิวส์เป็นงานแรงสูงที่อันตรายมาก ต้องดำเนินการโดยช่างที่มีความชำนาญ ใช้ไม้ชักฟิวส์ (Hot Stick) และอุปกรณ์ป้องกันที่เหมาะสม ห้ามใช้ลวดทองแดงหรือวัสดุอื่นแทนไส้ฟิวส์เด็ดขาด เพราะจะทำให้ระบบป้องกันไม่ทำงานและเสี่ยงหม้อแปลงระเบิด
ทีมวิศวกรของเราให้บริการเปลี่ยนดรอปฟิวส์พร้อมงาน PM หม้อแปลง โดยเลือกขนาดที่ถูกต้องและตรวจหาสาเหตุที่แท้จริง
บริการที่เกี่ยวข้อง
บริษัท ทีดี ไทย เอ็นจิเนียริ่ง (TD Thai Engineering) ให้บริการ PM หม้อแปลงไฟฟ้า บำรุงรักษาหม้อแปลง ตรวจรับรองระบบไฟฟ้าประจำปี ตรวจสอบระบบไฟฟ้า ตรวจไฟฟ้าโรงงานและอาคาร ตรวจไฟฟ้าด้วย Thermo Scan และออกแบบ Single Line Diagram รับรองโดยสามัญวิศวกรไฟฟ้า ตามกฎหมาย พร้อมจัดทำรายงานส่งกรมโรงงานและกรมสวัสดิการฯ