หม้อแปลงไฟฟ้ามีกี่ประเภท?
หม้อแปลงไฟฟ้าที่ใช้ในงานอุตสาหกรรมและอาคารแบ่งเป็น 2 ประเภทหลักตามวิธีระบายความร้อนและฉนวน คือ หม้อแปลงน้ำมัน (Oil Immersed) และ หม้อแปลงแห้ง (Dry Type) แต่ละแบบเหมาะกับการใช้งานต่างกัน
หม้อแปลงน้ำมัน (Oil Immersed)
ใช้น้ำมันหม้อแปลงเป็นทั้งฉนวนและตัวระบายความร้อน เป็นแบบที่นิยมที่สุดในไทย
ข้อดี
- ราคาถูกกว่าเมื่อเทียบที่พิกัดเดียวกัน
- ระบายความร้อนดี รับโหลดเกินชั่วคราวได้ดี
- มีให้เลือกตั้งแต่ขนาดเล็กถึงขนาดใหญ่มาก
- อายุการใช้งานยาว หากดูแล PM สม่ำเสมอ
ข้อเสีย
- มีความเสี่ยงไฟไหม้จากน้ำมัน
- ต้องบำรุงรักษามากกว่า — ทดสอบน้ำมัน (BDV), กรองน้ำมัน
- ต้องมีบ่อกักน้ำมันป้องกันการรั่วไหลสู่สิ่งแวดล้อม
- นิยมติดตั้งกลางแจ้งหรือห้องแยก
หม้อแปลงแห้ง (Dry Type)
ใช้อากาศและเรซิน (Cast Resin)เป็นฉนวน ไม่มีน้ำมัน นิยมในอาคารสูง คอนโด โรงพยาบาล
ข้อดี
- ปลอดภัยจากไฟไหม้สูง ไม่มีน้ำมันติดไฟ
- ติดตั้งภายในอาคารใกล้โหลดได้
- บำรุงรักษาน้อยกว่า ไม่ต้องทดสอบน้ำมัน
- เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม ไม่มีน้ำมันรั่ว
ข้อเสีย
- ราคาสูงกว่าหม้อแปลงน้ำมัน 1.5-2 เท่า
- ระบายความร้อนด้อยกว่า ทนโหลดเกินได้น้อย
- ไวต่อฝุ่นและความชื้น ต้องทำความสะอาดสม่ำเสมอ
- ขนาดใหญ่สุดมีจำกัดกว่าหม้อแปลงน้ำมัน
ตารางเปรียบเทียบ
| หัวข้อ | หม้อแปลงน้ำมัน | หม้อแปลงแห้ง |
|---|---|---|
| ราคา | ถูกกว่า | แพงกว่า |
| ความปลอดภัยไฟไหม้ | ปานกลาง | สูง |
| การบำรุงรักษา | มากกว่า | น้อยกว่า |
| ติดตั้งในอาคาร | ไม่เหมาะ | เหมาะ |
| ทนโหลดเกิน | ดี | ปานกลาง |
สรุป: เลือกแบบไหนดี?
- เลือกหม้อแปลงน้ำมัน — หากเน้นราคาประหยัด ติดตั้งกลางแจ้ง โหลดสูง เช่น โรงงานอุตสาหกรรม
- เลือกหม้อแปลงแห้ง — หากต้องติดตั้งในอาคาร เน้นความปลอดภัยไฟไหม้ เช่น คอนโด โรงพยาบาล ห้างสรรพสินค้า
ไม่ว่าจะเลือกแบบใด ทั้งสองประเภทต้องทำ PM และตรวจรับรองประจำปี โดยสามัญวิศวกรไฟฟ้า เพื่อความปลอดภัยและเป็นไปตามกฎหมาย
บริการที่เกี่ยวข้อง
บริษัท ทีดี ไทย เอ็นจิเนียริ่ง (TD Thai Engineering) ให้บริการ PM หม้อแปลงไฟฟ้า บำรุงรักษาหม้อแปลง ตรวจรับรองระบบไฟฟ้าประจำปี ตรวจสอบระบบไฟฟ้า ตรวจไฟฟ้าโรงงานและอาคาร ตรวจไฟฟ้าด้วย Thermo Scan และออกแบบ Single Line Diagram รับรองโดยสามัญวิศวกรไฟฟ้า ตามกฎหมาย พร้อมจัดทำรายงานส่งกรมโรงงานและกรมสวัสดิการฯ